Kiedy zajść w ciążę?

Szacuje się, że najlepszy wiek na urodzenie pierwszego dziecka, to okres pomiędzy 20 a 25 rokiem życia. Jednak obecnie, dzięki wprowadzeniu na rynek sprawdzonych leków antykoncepcyjnych i dużej emancypacji kobiet, większość par decyduje się na potomstwo później. Warto być świadomym zagrożeń z tym związanych.

Z biegiem lat coraz częstszym zjawiskiem stają się zaburzenia jajeczkowania oraz bezowulacyjne cykle. Wydłuża się za to okres lutealny, któremu w większości przypadków towarzyszy niepłodność. Dodatkowo maleje liczba rezerw komórek jajowych, jakimi dysponuje kobieta. W okresie pierwszej miesiączki liczbę pęcherzyków szacuje się na ok. 300 tys., natomiast w czasie poprzedzającym menopauzę ich ilość spada do kilkuset. Lekarze opisują korelację pomiędzy wiekiem matki a poczęciem pierwszego dziecka, dzieląc ją na kilka okresów:

  • Ciąża po 30., ale przed 35. rokiem życia związana jest z nieznacznym wzrostem ryzyka wystąpienia powikłań podczas oczekiwania na narodziny potomka, jak i podczas samego porodu. Zaleca się częstsze wizyty ginekologiczne, a płodność potencjalnej matki spada, ale jednocześnie lekarze podkreślają, że 96% ciąż po 30. roku życia przebiega prawidłowo. Mutacje genetyczne (w tym zespół Downa) występują u 0,6% dzieci urodzonych przez kobiety w omawianym przedziale wiekowym.
  • Ciąża po 35. roku życia uważana jest za późną. W tym okresie prawdopodobieństwo poczęcia spada do 50% z powodu zmniejszonej produkcji progesteronu. Wzrasta za to ryzyko wystąpienia u matki cukrzycy oraz schorzeń związanych z nadciśnieniem. Ponadto zazwyczaj po 35. roku życia wykonuje się refundowaną przez NFZ amniopunkcję. Pozwala ona zaobserwować anomalie występujące u płodu oraz stwierdzić prawdopodobieństwo pojawienia się zespołu Downa. Badanie to jednak związane jest z ryzykiem poronienia ze względu na inwazyjny charakter. Jego bezpieczniejszym odpowiednikiem są testy PAPP-A, które wymagają jedynie poboru krwi. Dodatkowo kobiety zbliżające się do 40. roku życia szybciej się męczą w wyniku ciąży i są mniej wydolne fizycznie.
  • Ciąża po 40. wiąże się ze znacznym ryzykiem poronienia. Po 45. roku życia wynosi ono ok. 90% podczas gdy w wieku lat 20 oscyluje ok. 10%. Ciążą po czterdziestce oznacza również zwiększone prawdopodobieństwo obumarcia płodu oraz wystąpienia stanu przedrzucawkowego. Dotyka on kobiety w ostatnim trymestrze ciąży lub tuż po porodzie. Schorzeniu temu towarzyszą symptomy takie jak: problemy z widzeniem, nadwrażliwość na światło, duszność oraz skłonność do pojawiania się siniaków. Stan przedrzucawkowy najczęściej występuje u kobiet, które po raz pierwszy zaszły w ciążę lub mają ku temu skłonności genetyczne. Choroba ta wpływa również na ograniczenie ilości tlenu oraz pokarmu, jakie łożysko dostarcza dziecku.
  • Ciąża po 50. wiąże się z ogromnym ryzykiem dla zdrowia dziecka i matki. Niektóre kobiety, odstawiają w tym czasie środki antykoncepcyjne, wierząc, że znajdują się w okresie menopauzy. Aby jednak mieć pewność, że zapłodnienie nie jest możliwe, należy zbadać poziom hormonów FSH i estradiolu. Jeżeli występowanie każdego z nich jest mniejsze niż 30 jednostek, prawdopodobieństwo ciąży jest równe zeru.

Wiek partnera także ma ogromny wpływ na poczęcie dziecka. Lekarze są zdania, że wraz z biegiem lat spada jakość nasienia. Wykryto również korelację pomiędzy poronieniami a wiekiem mężczyzny.